Question 1

Welke energiebesparende maatregelen kan ik zelf uitvoeren en welke maatregelen tref ik samen  met de VvE?

Accepted Answer

Samen met de VvE
De VvE is verantwoordelijk voor onderhoud, vernieuwingen en verbeteringen aan de algemene delen van het pand. Dit zijn delen waar u samen gebruik van maakt. Denk hierbij aan onderdelen zoals dak, de buitengevel en de kelder, maar ook de trap, regenpijp en verlichting in de hal. Welke delen van uw VvE pand algemeen zijn, staat in de documenten (zoals splitsingsaktes en reglementen) van uw VvE.
Controleer goed wat algemene delen van het pand zijn, voordat u in uw eigen appartement aan de slag gaat met energiebesparende maatregelen. Bij kozijnen is het bijvoorbeeld niet altijd een verantwoordelijkheid van de VvE. U leest op deze pagina meer over de verantwoordelijkheden van de VvE
.
Om te bepalen welke energiebesparende maatregelen u bij het pand van uw VvE uit kunt voeren, kunt u een energieadvies aanvragen en deze combineren met het meerjarenonderhoudsplan van uw VvE. U leest op deze pagina meer over het meerjarenonderhoudsplan en opties voor  energiebesparende maatregelen voor VvE’s
.
In eigen woning
U kunt in uw eigen appartement aan de slag met de delen die geen algemeen bezit zijn. Denk hierbij aan de isolatie van de binnenmuur of de bovenkant van de vloer. Denk goed na over waar u zelf mee aan de slag wilt of wat u liever samen met de VvE aanpakt. Vaak kunt u betere isolatie toepassen en kosten besparen door samen aan de slag te gaan. Bespreek de wens voor verduurzaming altijd eerst in een algemene ledenvergadering voor u zelf aan de slag gaat.
U leest op deze pagina meer over de opties in eigen appartement
. U kunt ook inzicht krijgen met de online HuisScan
.

Question 2

Hoe krijg ik mijn buren warm voor energiebesparende maatregelen?

Accepted Answer

Er zijn voor elke bewoner in een VvE voordelen te behalen door het toepassen van energiebesparende maatregelen. Achterhaal wat de verschillende wensen van de bewoners zijn en hoe de energiebesparende maatregelen op deze wensen inspeelt. Wat kan helpen is een eerste informatieavond te organiseren. U kunt ook informatie via een e-mail of brief sturen aan de bewoners in de VvE.
U leest op deze pagina meer over de verschillende voordelen
.
In een VvE zijn vaak verschillende type bewoners. Het is belangrijk alle type bewoners vanaf het begin te betrekken. Ook huurders. Ondanks dat huurders geen stemrecht hebben bij het nemen van een besluit met de VvE, moeten zij toestemming geven aan de verhuurder (particulier of woningcorporatie), zeker als dit invloed heeft op de huurprijs. De stem van een huurder telt dus wel degelijk mee. Het is slim om de huurdersorganisatie, als deze er is, te betrekken om bijvoorbeeld woningcorporaties warm te krijgen voor het toepassen van energiebesparende maatregelen.
Op deze pagina leest u meer over het krijgen van draagvlak onder bewoners en partijen binnen de VvE
.

Question 3

Bij wie moet ik zijn om met energiebesparende maatregelen binnen de VvE aan de slag te gaan? Of bij wie kan ik terecht als ik niet zeker weet wat ik in eigen appartement mag doen?

Accepted Answer

U kunt als eerste aankloppen bij het bestuur van de VvE. Zij zijn vaak goed op de hoogte van de regels binnen de VvE. Het bestuur kan nagaan welke maatregelen onder de verantwoordelijkheid van de VvE valt of wat u als bewoner zelf kunt doen. Ook kunt u de splitsingsakte doornemen, hierin staat duidelijk vermeld wat algemeen bezit is en wat niet.
Wilt u met de VvE energiebesparende maatregelen uitvoeren? Dan kunt u het bestuur ook vragen een commissie te starten met als doel energiebesparing, of zelf een commissie beginnen. U kunt bijvoorbeeld een commissie vormen met andere actieve VvE bewoners.

Question 4

Onze VvE heeft geen bestuur, vergadering of spaart geen reserve voor onderhoud. Wat nu?

Accepted Answer

Als uw VvE geen bestuur heeft en geen terugkerende vergadering en reserve heeft, ‘slaapt’ uw VvE. Het belangrijk eerst de VvE te activeren voordat u aan de slag gaat met energiebesparing. Ga eerst met achterstallig onderhoud aan de slag, en combineer het onderhoud direct met de mogelijke energiebesparende maatregelen.
U leest op deze pagina meer over een slapende VvE en hoe u deze activeert
.

Question 5

We hebben geen of onvoldoende reserve gespaard. Hoe kunnen we toch energiebesparende maatregelen financieren?

Accepted Answer

Hiervoor zijn meerdere opties:
U kunt extra sparen met de VvE door de VvE bijdrage (tijdelijk) te verhogen. Bijvoorbeeld tot u het nodige bedrag gespaard heeft.
U kunt in één keer het nodige bedrag extra inleggen met de bewoners
U kunt een lening aanvragen
U kunt subsidie aanvragen
Op deze pagina leest u meer over de financieringsopties voor VvE’s
.
Op deze pagina vindt u de relevante leningen, subsidies en andere financieringsopties in uw regio
.

Question 6

Wat is een (duurzaam) meerjarenonderhoudsplan en hoe komen we er aan?

Accepted Answer

In een meerjarenonderhoudsplan staat welk onderhoud aan algemene delen van het pand op welk moment uitgevoerd moet worden. Ook staat in het plan een inschatting van de kosten. Zo kan de VvE voldoende sparen voor het het onderhoud. Sparen voor onderhoud is verplicht als VvE, het hebben van een meerjarenonderhoudsplan niet. Een meerjarenonderhoudsplan is wel heel handig om te hebben. Met het plan voert u onderhoud op tijd uit. Zo voorkomt u dat delen van het pand eerder dan nodig vervangen moeten worden. Vervangen is vaak duurder dan goed onderhouden.
U kunt energiebesparende maatregelen slim toevoegen aan een meerjarenonderhoudsplan. Als bijvoorbeeld de kozijnen aan onderhoud toe zijn, kunt u eerst het glas vervangen voor isolerend glas. Zo slaat u twee vliegen in één klap.
Een ander voorbeeld: het is zonde als u zonnepanelen op het dak legt, terwijl een aantal jaar later blijkt dat de dakbedekking vervangen moet worden. U betaalt dan extra om de zonnepanelen te verplaatsen. Met een meerjarenonderhoudsplan kunt u dit voorkomen en isoleert u eerst uw dak, voordat er zonnepanelen worden gelegd!
Als uw VvE nog geen meerjarenonderhoudsplan heeft, dan kunt u deze laten opstellen. U kunt het plan meteen duurzaam maken door energiebesparende maatregelen er aan toe te voegen. Als uw VvE al een meerjarenonderhoudsplan heeft, kunt u energiebesparende maatregelen aan het plan toevoegen. Zo wordt het een duurzaam meerjarenonderhoudsplan. Door onderhoud en energiebesparende maatregelen tegelijk uit te voeren bespaart u op kosten en overlast.
Op deze pagina leest u meer over een (duurzaam) meerjarenonderhoudsplan
.

Question 7

We willen verschillende energiebesparende maatregelen tegelijk uitvoeren, hoe weten we wat het beste is om te doen?

Accepted Answer

Allereerst is het slim om te kijken naar het meerjarenonderhoudsplan. De maatregelen die u wilt uitvoeren kunt u combineren met het plan. Het is verstandig om bij het uitvoeren van meerdere maatregelen een haalbaarheidsonderzoek uit te laten voeren. Ook is het slim een partij in te schakelen die kan helpen met begeleiding en uitvoering van de verschillende maatregelen. U kunt subsidie aanvragen voor procesbegeleiding. U kunt via de vakspecialisten pagina
 of de bedrijvengids van VvE Nederland
 op zoek naar partijen.
U leest op deze pagina meer over het uitvoeren van meerdere maatregelen en het uitvoeren van een haalbaarheidsonderzoek.

Question 8

Wij hebben blokverwarming, hoe kunnen we energiezuinig en aardgasvrij verwarmen?

Accepted Answer

Er zijn verschillende opties om als VvE energiezuinig en aardgasvrij te verwarmen als u nu blokverwarming heeft. Stap 1 is om de transitievisie warmte en eventuele wijkuitvoeringsplannen van uw gemeente te bekijken. In deze plannen staat de meest voor de hand liggende en slimme optie voor aardgasvrij verwarmen voor uw wijk. Dit is bijvoorbeeld een warmtenet waar u, met de blokverwarming op kan aansluiten.  Een andere optie is de blokverwarming te vervangen door een gezamenlijke warmtepomp waarmee u de appartementen verwarmt.
Stap 2 is bekijken of het pand van uw VvE ‘klaar is’ voor energiezuinig verwarmen met het alternatief uit de warmtetransitievisie. In veel gevallen moet het pand eerst beter worden geïsoleerd. Of het pand ‘klaar is’, kunt u uitzoeken door een energieadvies of haalbaarheidsstudie uit te voeren. Let goed op aan welke voorwaarden u moet voldoen bij het energieadvies, als u dat wilt gebruiken voor bijvoorbeeld aanvragen van subsidie of een lening. U kunt via de vakspecialisten pagina
 of de bedrijvengids van VvE Nederland
 op zoek naar partijen.
U kunt ook een eerste inzicht krijgen via de online HuisScan.
 Deze scan is van uw eigen woning. Omdat de andere woningen in uw VvE dezelfde bouwkundige eigenschappen hebben, zoals de toegepaste isolatie bij de bouw, geeft de HuisScan ook een beeld voor de opties voor het pand.

Question 9

Kan ik in mijn eigen appartement verwarmen met een hybride warmtepomp naast mijn cv ketel?

Accepted Answer

De optie voor verwarmen met een hybride warmtepomp hangt af van een aantal zaken: de ruimte in het appartement voor de binnenunit, de opties voor het plaatsen van de buitenunit, of de installatie technisch mogelijk is, of het appartement voldoende geïsoleerd is en de geluidsnormen.
In veel gevallen is een hybride warmtepomp bij een appartement niet de beste oplossing of technisch niet mogelijk. Een aantal voorbeelden: de geluidsnormen worden overschreden, er is geen ruimte voor de binnenunit, u kunt de buitenunit niet plaatsen omdat deze niet aan de gevel mag, of de leidingen kunnen technisch niet gelegd worden, of u mag het dak niet gebruiken voor de warmtepomp.
Het verschilt natuurlijk per situatie; in een kleine VvE met drie appartementen onder elkaar en met genoeg ruimte in huis en op het dak is een hybride warmtepomp eerder mogelijk, dan bij een groot appartementencomplex waarbij de buitenunits aan de gevel moeten worden geplaatst en veel leidingwerk moet worden gelegd voor de installatie. Kijk daarom goed naar uw persoonlijke situatie en vraag advies aan.

Question 10

Is het verplicht om bij vervanging van eigen ketel een hybride warmtepomp aan te schaffen?

Accepted Answer

Oud-minister Hugo de Jonge zei in 2022 dat huishoudens vanaf 2026 hun cv-ketel moeten vervangen door een hybride warmtepomp. Het doel was om mensen sneller te laten kiezen voor duurzamere verwarming zodat we minder gas verbruiken.
De nieuwe regering (PVV, NSC, VVD en BBB) vindt dit plan te streng. Dit voorjaar hebben de partijen een akkoord gesloten. Hierin staat dat ze deze regel daarom verwijderen.
Dit betekent dat u nu nog zelf kunt kiezen of u een nieuwe cv-ketel, een hybride warmtepomp, of een volledig elektrische warmtepomp wilt. Nederland wil in 2050 aardgasvrij zijn. Daarom is het wel slim om na te denken hoe u uw woning in de toekomst wilt gaan verwarmen zonder gas.

Question 11

Kan ik kozijnen en/of glas in mijn eigen appartement laten vervangen?

Accepted Answer

Dat verschilt per VvE. Als kozijnen en glas onder de algemene delen vallen, dan is het de verantwoordelijkheid van de VvE. In sommige gevallen mag u zelf het losse glas vervangen. De regel is meestal dat het aangezicht van het pand, in dit geval de kozijnen, daarbij niet mogen veranderen. Ga na wat bij uw VvE wat voor regels gelden voordat u aan de slag gaat. In de splitsingsakte staat ook vermeld wat onder uw eigen verantwoordelijkheid valt hoort en wat niet.
Tip: ga na wanneer de kozijnen aan onderhoud toe zijn. Dit kunt u vinden in het meerjarenonderhoudsplan. Combineer het vervangen van kozijnen en glas met onderhoudswerkzaamheden. U kunt ook nagaan of er meer bewoners van de VvE mee willen doen. Zo kunt u vaak op kosten en overlast door werkzaamheden besparen.

Question 12

Wat zijn de opties voor zonnepanelen op het dak van de VvE?

Accepted Answer

Grofweg zijn er drie opties: zonnepanelen verdelen over appartementen, zonnepanelen voor algemeen stroomverbruik gebruiken, of zonnepanelen gebruiken om geld te verdienen. Tussen deze opties zijn ook combinaties mogelijk. U kunt bijvoorbeeld een deel van het dak gebruiken voor zonnepanelen voor algemeen stroomverbruik en een deel van het dak om zonnepanelen te plaatsen per appartement.
U leest op deze pagina meer over de verschillende opties voor zonnepanelen met de VvE, wat de verschillen, de voordelen en aandachtspunten zijn
.

Question 13

Hoe weten we of het dak van de VvE geschikt is voor zonnepanelen?

Accepted Answer

Of het dak van de VvE geschikt is hangt af van een aantal factoren: ligging van het dak en de hoeveelheid zon en schaduwval, de windrichting, of de dakconstructie het gewicht aankan, en de beschikbare ruimte op het dak.
Om uit te zoeken hoeveel zon en schaduw op het dak valt, en hoeveel panelen ongeveer op het dak passen, kunt zelf een eerste indicatie krijgen via de zonatlas
.
Bij zonnepanelen op een plat dak wordt extra gewicht geplaatst om de zonnepanelen op hun plek te houden. U kunt in dat geval, of bij grotere constructies op een schuin dak, een constructieberekening laten doen. Zo weet u zeker of het dak het gewicht van de zonnepanelen aankan.

Question 14

Is het slim om de vloer en muren van mijn appartement te isoleren?

Accepted Answer

Dit hangt af van de plek waar uw appartement in het pand zit. Elk appartement heeft andere behoeftes: een appartement op de begane grond heeft meer aan vloerisolatie, een tussenappartement woont heeft vaak meer ramen en een appartement onder het dak is meer geholpen door dakisolatie dan andere appartementen.
Vloerisolatie
Als u op de begane grond woont, kunt u de vloer vanaf de bovenkant isoleren. Dit heeft een beperkt effect, omdat u niet veel isolatiemateriaal kan plaatsen. De vloer kan namelijk niet teveel omhoog komen. Een andere optie is om met de VvE de vloer te isoleren vanuit de kruipruimte. Isolatie in de kruipruimte verhoogt de isolatiewaarde aanzienlijk, en u heeft geen overlast van werkzaamheden in uw appartement.
Bij appartementen op tussenverdiepingen of de bovenste verdieping heeft vloerisolatie geen zin, behalve tegen geluidsoverlast als geluidsisolatie.
Muurisolatie
U kunt in eigen appartement binnenmuurisolatie uitvoeren. Binnenmuurisolatie kan bij muren die aan de buitenlucht grenzen of muren die aan een onverwarmde portiek grenzen. Binnenmuurisolatie heeft als gevolg dat u ruimte in huis verliest, omdat de muren een stukje naar binnen komen. Ook kunnen er gevolgen zijn voor de plaatsing van bijvoorbeeld radiatoren, vensterbanken en stopcontacten.
Als het pand van uw VvE een spouwmuur heeft, is spouwmuurisolatie een goede optie voor iedereen. Deze isolatie wordt vanaf de buitenkant in de spouw tussen de binnen- en buitenmuur gespoten. U heeft dus geen overlast in uw woning. Vaak geldt ook voor veel appartementen: de muuroppervlakte is beperkt en er zijn meer ramen. Glas is dan een slim onderdeel om aanvullend te isoleren. Extra gevelisolatie (naast spouwmuurisolatie) is dan niet altijd nodig. U kunt ook betere gevelisolatie bereiken door de buitenmuur van het pand samen met de VvE te isoleren, stel dat er geen spouwmuur is. Als u (later) extra wilt isoleren, kunt u altijd nog via de binnenkant van uw appartement isoleren met binnenmuurisolatie.
Bedenk dat elk appartement baat heeft bij andere maatregelen. De één is meer geholpen bij vloerisolatie, de ander bij glasisolatie, de ander bij dakisolatie. Door alles zo veel mogelijk samen te doen, kunt u op kosten en overlast besparen en het beste resultaat krijgen.

Question 15

Ik woon onder het dak en wil graag isoleren, kan ik dat zelf doen?

Accepted Answer

Een plat dak vanaf de onderzijde isoleren raden wij af, omdat hierbij vochtproblemen in de constructie kunnen ontstaan. Een schuin dak kunt u eventueel wel vanuit uw eigen woning isoleren. Ook hierbij is er risico op vochtophoping in de constructie als dit niet goed gebeurt. Wij adviseren dan ook altijd dakisolatie door een vakspecialist te laten plaatsen voor het beste resultaat.
Voor het beste resultaat is het verstandig om samen met de VvE te isoleren. 
Bedenk dat elk appartement baat heeft bij andere maatregelen. De één is meer geholpen bij vloerisolatie, de ander bij glasisolatie, de ander bij dakisolatie. Door alles zo veel mogelijk samen te doen, kunt u op kosten en overlast besparen en het beste resultaat krijgen.

Question 16

Hoe vinden we een adviespartij of installateur?

Accepted Answer

U kunt ook een energieadviseur vinden gespecialiseerd in een energieprestatie advies via het EPA adviseur platform
.

Stappenplan

Samen met de VvE aan de slag

Ik wil zonder mijn VvE aan de slag

Stappenplan voor een duurzame VvE

Stap 1: informeren

Stap 2: opties bepalen

Stap 3: plannen maken

Stap 4: aanvragen

Stap 5: uitvoeren

Stap 6: wonen en nazorg

Veelgestelde vragen voor VvE's

Heeft u een vraag voor ons?